GeoCities
Öldü1994'te kurulan ücretsiz kişisel site servisi. Yahoo 1999'da 3,57 milyar dolara aldı, 26 Ekim 2009'da kapattı. Arşivciler 900 GB kurtardı.
Mahalleler
GeoCities, David Bohnett ve John Rezner tarafından Kasım 1994'te Beverly Hills Internet adıyla kuruldu. 1995 ortasında kullanıcılara 2 MB'lık ücretsiz ana sayfa vermeye başladı. Sayfalar konularına göre "mahallelere" yerleştiriliyordu. İlk mahalleler arasında Colosseum, Hollywood, RodeoDrive, SunsetStrip, WallStreet ve WestHollywood vardı. Her sayfanın adresi mahalle adı ve bir "sokak numarasından" oluşuyordu.
Şirketin adı 15 Aralık 1995'te GeoCities oluyor. O ay sitede 14 mahalle ve aylık altı milyondan fazla sayfa görüntülenmesi varmış. 1996'da mahalle sayısı 29'a çıktı. 2 Ekim 1997'de bir milyonuncu kullanıcı kaydoluyor.

Yahoo dönemi
GeoCities Mayıs 1997'de reklam göstermeye başladı, Haziran 1998'de kullanıcı sayfalarına filigran ekleyince şikâyet aldı. Ağustos 1998'de NASDAQ'ta halka açıldı. Wikipedia'ya göre 1999'a gelindiğinde AOL ve Yahoo'dan sonra webin en çok ziyaret edilen üçüncü sitesiydi.
Yahoo, 28 Ocak 1999'da GeoCities'i 3,57 milyar dolarlık hisseyle satın alacağını duyurdu ve 28 Mayıs 1999'da yönetimi devraldı. Aynı yaz yayınlanan yeni kullanım şartları, kullanıcıların yüklediği tüm içeriğin Yahoo'ya ait olduğunu öne sürüyordu. Kullanıcıların tepkisi üzerine şirket bu maddeyi geri çekmiş. Temmuz 1999'da mahalle adresleri kullanıcı adına dayalı adreslerle değiştirildi. Aynı yıl ABD Federal Ticaret Komisyonu, GeoCities'in üyelerin kişisel bilgilerini gizlilik taahhüdüne aykırı biçimde üçüncü taraflara sattığını tespit etti.
Kapanış
Yahoo, 23 Nisan 2009'da ABD'deki servisin kapanacağını duyurdu. comScore verilerine göre siteyi ABD'de ziyaret edenlerin sayısı Mart 2006'da 18,9 milyon, Mart 2009'da 11,5 milyondu. Servis 26 Ekim 2009'da kapandı. Wikipedia'ya göre kapanıştan önce en az 38 milyon sayfa yayındaymış. GeoCities'in Japonya sürümü 31 Mart 2019'a kadar açık kalmış.
Kurtarma
Kapanış duyurusundan sonra Internet Archive GeoCities sayfalarını arşivlemeye başladı. Gönüllülerden oluşan Archive Team kapanışa kadar indirebildiği sayfaları topladı ve 29 Ekim 2010'da yaklaşık 900 GB'lık arşivi (sıkıştırılmış hali 641 GB) torrent olarak yayınlıyor. Reocities ve Oocities gibi siteler kurtarılan sayfaları yeniden yayına aldı.
GeoCities'in kapanışı, büyük bir platformun kapanmasıyla kullanıcıların ürettiği içeriğin bir anda yok olabileceğinin en çok anılan örneklerinden biridir. Arşiv kopyalarında bugün bu dönemin "yapım aşamasında" ikonları, ziyaretçi sayaçları ve MIDI müzikli sayfaları incelenebiliyor.
Zaman çizelgesi
- David Bohnett ve John Rezner, Beverly Hills Internet (BHI) adıyla şirketi kurar.
- Kullanıcılara tematik "mahallelerde" 2 MB'lık ücretsiz ana sayfa verilmeye başlanır.
- BHI'nin adı GeoCities olur. Sitede 14 mahalle vardır.
- Bir milyonuncu kullanıcı ("homesteader") kaydolur.
- Şirket NASDAQ'ta GCTY koduyla halka açılır.
- Yahoo, GeoCities'i 3,57 milyar dolarlık hisseyle satın alacağını duyurur.
- Yeni kullanım şartları kullanıcıların içeriğinin Yahoo'ya ait olduğunu öne sürer, tepki üzerine geri çekilir.
- Yahoo, ABD'deki servisin kapanacağını duyurur ve yeni kayıtları durdurur.
- ABD'deki GeoCities kapanır.
- Archive Team, kurtardığı yaklaşık 900 GB'lık arşivi torrent olarak yayınlar.
- GeoCities Japonya kapanır.
Kaynaklar
- Wikipedia · GeoCities
- CNN Money · Yahoo! buys GeoCities (28 Ocak 1999)
- TechCrunch · Yahoo Quietly Pulls The Plug On GeoCities (23 Nisan 2009)
- Wired · Ghost Pages, A Wired.com Farewell to GeoCities (3 Kasım 2009)
- Internet Archive · Saving a Historical Record of GeoCities (2009)
- How-To Geek · Remembering GeoCities, the 1990s Precursor to Social Media (24 Ağustos 2021)
- Hacker News · The Geocities Torrent tartışması (2010)