Cicada 3301
Kayıp2012'den itibaren 4chan'de yayınlanan şifre bulmacaları. Üç tur sürdü, ipuçları birkaç ülkedeki direklere asıldı. Liber Primus hâlâ çözülemedi.
İlk bulmaca
4 Ocak 2012'de 4chan'in /b/ ve /x/ panolarına bir görsel gönderildi. SlashGear'a göre "3301" imzalı mesaj, çok zeki kişiler aradıklarını, görselin içine bir test sakladıklarını ve testi tamamlayanlarla görüşeceklerini söylüyordu.
Webtekno'ya göre ilk şifreyi yaklaşık bir ay sonra İsveçli Joel Eriksson çözmüş. Şifre bir ördek fotoğrafına, oradan bir telefon numarasına ve asal sayılarla ilgili bir mesaja götürdü. Asal sayılar bir ağustos böceği (cicada) görseli ve geri sayım olan bir adres veriyordu. Sayaç sıfırlandığında ABD, Rusya, Japonya, Polonya ve İspanya'daki telefon direklerinin koordinatları çıktı. Direklerdeki kâğıtlarda gizli metin içeren QR kodlar varmış. Yapımcılar sonunda siteyi kapattı ve "takipçi" değil "en iyileri" aradıklarını yazdı.
Wikipedia'ya göre her ipucu aynı OpenPGP anahtarıyla imzalanıyordu. Bu imza, sonradan çıkan sahte bulmacaları gerçeklerinden ayırmanın tek yolu oldu.

İkinci ve üçüncü tur
İkinci tur Ocak 2013'te başladı. Webtekno'ya göre bu turda dört ülkede sekiz poster varmış. Wikipedia'ya göre 2013'te ilerleyen kişilere bilgi özgürlüğü, mahremiyet ve sansür hakkındaki görüşleri soruluyordu. Uygun bulunanlar özel bir foruma davet edildi.
Üçüncü tur 5 Ocak 2014'te Twitter'da paylaşılan bir bağlantıyla başladı. Know Your Meme'e göre Mayıs 2014'te Liber Primus adlı, rün yazısıyla yazılmış bir kitap bir .onion adresinden paylaşıldı. 2014 bulmacası bugüne kadar çözülemedi.
Sessizlik
Know Your Meme'e göre 2015'te yeni bulmaca gelmemiş. Grup 28 Temmuz 2015'te Planned Parenthood'a yapılan saldırıyı "3301" adını kullanan başka bir grubun yaptığını, kendisinin ilgisi olmadığını açıkladı. Ocak 2016'da Liber Primus'un çözülmesini isteyen bir mesaj paylaşıldı. Wikipedia'ya göre PGP ile imzalanmış son doğrulanmış mesaj Nisan 2017'de yayınlandı ve imzasız bulmacaların geçersiz olduğunu söylüyordu.
Kim?
Grubun kim olduğu bilinmiyor. Wikipedia'nın aktardığı teorilere göre bulmacalar NSA, CIA, MI6 ya da Mossad için eleman arama aracı, bir alternatif gerçeklik oyunu ya da kriptografi ve mahremiyeti savunan gizli bir topluluk olabilir. Hiçbir şirket bulmacadan para kazanmaya çalışmamış. 2012'de Şili polisi grubu "hacker grubu" olarak niteledi, Cicada imzalı bir açıklamayla yasa dışı bir faaliyeti olmadığını söyledi.
Kaynaklar arasındaki çelişki
İkinci turun başlangıcı için iki tarih bulduk. Wikipedia 4 Ocak 2013'ü verirken Know Your Meme ikinci görselin 5 Ocak 2013'te gönderildiğini söyler. Liber Primus'un sayfa sayısı da kaynaklarda tutmuyor. Know Your Meme 58 sayfalık bir görsel paketi anlatırken Webtekno kitabın 74 sayfa olduğunu ve 58 sayfasının çözülemediğini yazmış. İki anlatımı da olduğu gibi aktarıyoruz.
Zaman çizelgesi
- 4chan'in /b/ ve /x/ panolarına içinde gizli mesaj olan bir görsel gönderilir.
- İpuçları ABD, Rusya, Japonya, Polonya ve İspanya'daki telefon direklerine asılmış kâğıtlara çıkar.
- Şili polisi grubu "hacker grubu" olarak niteler, Cicada imzalı bir açıklamayla bunu reddeder.
- İkinci tur başlar.
- The Telegraph bulmacayı geniş biçimde haberleştirir.
- Üçüncü tur Twitter üzerinden başlar.
- Rün yazısıyla yazılmış Liber Primus bir .onion adresinden paylaşılır.
- Cicada, Planned Parenthood'a yapılan saldırıyla ilgisi olmadığını açıklar.
- Hesap, Liber Primus'un çözülmesini isteyen yeni bir mesaj paylaşır.
- PGP ile imzalanmış son doğrulanmış mesaj yayınlanır.